हर्क साम्पाङ (हर्कराज राई) नेपाली राजनीतिमा एउटा फरक र उर्जावान नाम हो। धरानको खानेपानी समस्या समाधान र श्रमदान अभियानबाट उदाएका साम्पाङको यात्रा सामाजिक चेतना, सङ्घर्ष र रूपान्तरणको मिश्रण हो।
#### प्रारम्भिक जीवन र विदेश यात्रा
हर्क साम्पाङको जन्म खोटाङको खार्ताम्छा (हाल केपिलासगढी गाउँपालिका) मा भएको हो। उहाँका पिता पूर्व ब्रिटिश गोर्खा सैनिक हुनुहुन्थ्यो। उच्च शिक्षा हासिल गर्ने क्रममा उहाँ १९९८ मा धरान सर्नुभएको थियो। महेन्द्र बहुमुखी क्याम्पस, धरानबाट अङ्ग्रेजी र राजनीतिशास्त्रमा स्नातक तह उत्तीर्ण गरेपछि, उहाँले केही समय शिक्षकका रूपमा समेत काम गर्नुभयो। जीवनको केही वर्ष उहाँले रोजगारका सिलसिलामा इराक र अफगानिस्तानमा समेत बिताउनुभयो।
#### सामाजिक सङ्घर्ष र मेयरसम्मको यात्रा
विदेशबाट फर्किएपछि उहाँले भ्रष्टाचारविरुद्ध आवाज उठाउँदै ‘राष्ट्रिय एकता सञ्जाल’ गठन गर्नुभयो। उहाँले कर वृद्धि, नदीजन्य पदार्थको अवैध उत्खनन र धरानको खानेपानी अभावजस्ता विषयमा निरन्तर सडक आन्दोलन गर्नुभयो। उहाँले २०७९ सालको निर्वाचनमा स्वतन्त्र उम्मेदवारका रूपमा धरान उपमहानगरपालिकाको मेयरमा ऐतिहासिक विजय हासिल गर्नुभयो। उहाँको “श्रमदान” अभियानले जनतालाई विकासमा जोड्ने काम गर्यो, जसले उहाँलाई “काम गर्ने मान्छे” (working man) को पहिचान दिलायो।
#### ‘हर्कवाद’ र श्रम संस्कृति पार्टी
वर्तमान राजनीतिक प्रणाली र कार्यशैलीप्रति असन्तुष्टि जनाउँदै उहाँले २०८२ सालमा ‘श्रम संस्कृति पार्टी’ स्थापना गर्नुभयो। यस पार्टीले ‘हर्कवाद’ लाई आफ्नो मूल दर्शनको रूपमा अघि सारेको छ। यसका मुख्य विशेषताहरू यस प्रकार छन्:
हर्कवादको मर्म: प्रकृति, संस्कृति र प्रविधिको सन्तुलित विकास नै मानव कल्याणको आधार हो।
श्रम-पहिलो शासन: वैदेशिक ऋणमा निर्भरता घटाउन कृषिमा आत्मनिर्भरता र शारीरिक श्रमलाई उच्च सम्मान गर्ने नीति।
व्यवस्था परिवर्तन: प्रत्यक्ष निर्वाचित कार्यकारी राष्ट्रपति, पूर्ण समानुपातिक निर्वाचन प्रणाली र सांसद मन्त्री बन्न नपाउने जस्ता कठोर नीतिहरू पार्टीले अघि सारेको छ।
#### वर्तमान भूमिका
हाल उहाँ आफ्नै नेतृत्वको श्रम संस्कृति पार्टीबाट प्रतिनिधिसभा सदस्यका रूपमा निर्वाचित भई संघीय संसदमा सक्रिय हुनुहुन्छ। धरानको मेयर हुँदा सुरु गर्नुभएको श्रम र सेवाको अभियानलाई उहाँले राष्ट्रिय राजनीतिमा स्थापित गर्ने प्रयास गरिरहनुभएको छ।
Leave a Reply